دوشنبه ۱۳۹۶/۵/۳۰
آخرین به روزرسانی : ۱۳۹۶/۰۵/۲۹
خبرنامه
کانال دکتر هلاکویی
به کانال دکتر فرهنگ هلاکویی و انتشارات باهدف وارد شوید و هر روز مطالب خواندنی ما را دنبال کنید.
برنامه امروز
برنامه صبحی دیگر
برنامه صبحی دیگر
برنامه صبحی دیگر
کانال مدیریت رفتار
بنا به درخواست شما هموطنان عزیز کانال تلگرامی مدیریت خشم،ترس،افسردگی،استرس دکتر هلاکویی راه اندازی شد.
انتشارات باهدف
انتشارات باهدف
معرفی انتشارات
معرفی مجموعه کتابهای انتشارات باهدف در برنامه صبحی دیگر از شبکه آموزش(کانال 7 صدا و سیما)- 18 بهمن 1394

انتخاب شغل مناسب 

همیشه تغییر شغل و رشته تحصیلی پر هزینه است. ما باید سعی کنیم رشته تحصیلی و شغل مورد نظرمان را با آگاهی انتخاب کنیم تا ناچار نشویم بارها آن را تغییر دهیم. لطفا با ما همراه باشید. این روزها انتخاب شغل نسبت به گذشته خیلی سخت تر شده است. این مسئله چند دلیل عمده دارد:

اول- افزایش فراوانی مشاغل امروز نسبت به گذشته.

ادامه مطلب...

پول یا علاقه

پاسخ به این سؤال از اهمیت خاصی برخوردار است. یافتن پاسخ درست به این سوال می تواند شما را در پی ریزی مسیر تحصیلی و شغلی آینده تان کمک نماید.

واقعا شما کدام یک را انتخاب می‌ کنید؟

پول یا علاقه؟

از هیچ کسی پوشیده نیست که پول و مباحث مالی اهمیت ویژه ای در زندگی ما دارد

ادامه مطلب...

شیوه های انتقال اطلاعات شغلی و حرفه ای به دانش آموزان

داشتن شغل مناسب از آرزوهای هر نوجوان و جوان به شمار می‌آید و انتخاب شغل را می‌توان از جمله مهمترین انتخاب‌های یك فرد در طول زندگی‌اش دانست. بر اساس دیدگاه‌های مختلف، چه انتخاب شغل را فرایند آنی بدانیم، یعنی بر این نظر معتقد باشیم كه انتخاب شغل در یك دوره سنی خاص و بدون پیش‌زمینه خاص اتفاق می‌افتد، و چه انتخاب شغل را فرایندی تكاملی بدانیم، یعنی بر این عقیده باشیم كه انتخاب شغل در طول زمان شكل می‌گیرد و سال‌ها طول می‌كشد تا فرد راجع به مشاغل فكر كند، تصمیم بگیرد و به آن اشتغال ورزد، در هر دو مورد برای این كه فرد شغلی را انتخاب كند، می‌بایست اطلاعات كافی از مشاغل داشته باشد، اصولاً تصمیم‌گیری بدون داشتن اطلاعات، تصمیمات بی‌پایه و اساس محسوب می‌شود

ادامه مطلب...

 چه زمانی باید شغل تان را ترک کنید؟

اگر در اوضاعی که در ادامه توصیف شده است قرار دارید، باید درباره ی یافتن شغلی جدید یا رفتن به سازمانی جدید فکرکنید.
 
۱. کار شما را بیمار می کند
 
این شامل سلامتی جسمی، روانی، و هیجانی تان می شود. اگر شغل تان شما را از نظر جسمی به حدی بیمار کرده است که از سردردهای مداوم، علائم استرس شدید، یا شب بیداری رنج می برید، باید به طور جدی درمورد ترک کار فکر کنید.
 
وقتی بدن تان به چیزهایی مثل بادام زمینی یا توت فرنگی حساسیت دارد علامت می دهد و شما این علامت ها را دریافت می کنید. چرا درمورد کارتان نیز از بدن تان علامت ها را دریافت نمی کنید؟
 
نباید فشار ناشی از شغل نامناسب را که به سلامت روانی یا عاطفی تان وارد می شود دست کم بگیرید. گاهی این فشار نمود جسمی پیدا می کند، اما اغلب اوقات به صورت اضطراب، افسردگی، یا فرسودگی ناشی از کار بروز می کند.
 
اگر هریک از این نشانه ها را تجربه کنید، دوره ی آن هر قدر طولانی یا کوتاه باشد، باید در نخستین فرصت به پزشک تان مراجعه کنید. شاید او توصیه کند مدتی مرخصی بگیرید یا از آن شغل استعفا بدهید. به توصیه ی او گوش کنید.
 
۲. خسته شده اید
 
بعضی شغل ها خسته کننده، یکنواخت، کسالت آور و اتلاف وقت هستند. اگر چنین شغلی دارید، همین حالا آن را ترک کنید. چون اوضاع هیچ وقت بهتر نخواهدشد، و درواقع تقریبا همیشه بدتر خواهدشد. شما بهتر از آن شغل هستید، شما و رییس تان این را می دانید.
 
به او بگویید که می خواهید بروید. همیشه، در هر روزی از هفته، می توانید شغلی پیدا کنید که حداقل به همان اندازه خوب باشد، و اگر نتوانید باید تکانی به خودتان بدهید یا دوباره به مدرسه برشد. اما به هر حال آن شغل مختوم به مرگ را رها کنید. حتما دلیلی دارد که آن را این طور نامیده اند.
 
اگر فقط گاهی برای تان خسته کننده است، شاید بتوانید با کمی تغییر، به زندگی کاری تان کمی چاشتی اضافه کنید. با سرپرست تان صحبت کنید و به او بگویید چالش و رقابت بیش تری را در کارتان می خواهید و آماده اید کارهای بیش
تری بکنید.
 
 
 
این حرف ها برای گوش هر مدیری مانند موسیقی هستند، و شما به بالای فهرست موسیقی های مورد علاقه اش نزدیک خواهیدشد. او به شما بیش از نیازتان چالش و رقابت خواهدداد. اگر بازهم کار برای تان یکنواخت باشد، دیگر باید به دنبال شغل دیگری باشید.
 
۳. توان بالقوه تان شکوفا نشده است
 
آیا شغل فعلی تان هم چنان شما را به چالش می کشد؟ آیا می توانید چیزهای بیش تری را یاد بگیرید یا تجربه کنید؟ آیا معتقد هستید از همه ی توان بالقوه تان استفاده می کنید؟
 
آیا احساس می کنید مرتبا از همه ی استعدادهای تان استفاده می شود، و از همه مهم تر آیا فضا و فرصتی برای رشد وجود دارد؟ اگر نتوانید به همه ی این سوال ها پاسخ مثبت بدهید، قطعا رها کردن شغل یک انتخاب خوب است.
 
شاید این شغل آغاز خوبی داشته است، اما دیگر در حد و اندازه ی شما نیست. هر زمان احساس کنید نمی توانید چیز جدیدی یاد بگیرید، این تقریبا همیشه نشانه ی آن است که باید دنبال شغل جدید بشد. شاید آن شغل جای دیگری در شرکت فعلی باشد- ببینید چه کارهایی موجود است یا به زودی موجود می شود.
 
اما درباره اش فکر کنید: آیا می توانید خودتان را در ۲ تا ۵ سال آینده خودتان را شاد، راضی، و موفق تصور کنید؟ اگر نه، باید بروید و قابلیت های بالقوه تان را پرورش بدهید.
 
۴. تعداد دشمنان تان از دوستان تان بیش تر است
 
این ربطی به آن ندارد که آدم ها شما را بپسندند(لایک کنند) یا نه. پسندها(لایک ها) برای فیس بوک است. شما مجبور نیستید هرکس را در کار دوست داشته باشید و آنها واقعا مجبور نیستند به شما اهمیت بدهند. شما فقط باید حرفه ای برخورد کنید و سعی کنید کنار بیایید.
 
با این حال، اگر سوژه ی شایعات زننده شوید، یا اگر دریابید در بیش تر تعاملات اجتماعی شرکت، فقط از دور نظاره گر هستید، این شاید علامتی باشد که این محل کار برای شما مناسب نیست.
 
ما، بدون هیچ سنجشی از میزان لذت، یا حداقل رضایت از تلاش مان، زمان زیادی را به کار کردن سپری می کنیم. داشتن چند دوست در محل کار می تواند تاثیر شگرفی بر میزان لذت داشته باشد، مگر این که یک انزواطلب تمام عیار باشید و بخواهید همه ی وقت تان را در تنهایی سپری کنید.
 
همه ی ما در محل کار برای اوقات خوشی و به ویژه برای وقت هایی که مشکلی پیش می آید، حداقل به یک محرم اسرار خوب نیاز داریم. ما موجودات اجتماعی هستیم و به تعامل نیاز داریم. اگر این تعامل را از کارتان دریافت نمی کنید شاید آن کار برای تان مناسب نیست.
 
شما چه طور؟ آیا تا به حال شغلی را ترک کرده اید چه نشانه هایی به شما گفته است وقت رفتن است؟

  آموزش پیدا کردن شغل

 

توانایی‌‌های هوشی و شخصیتی

فرد لازم است اقتضاهای رشته تحصیلی را از نظر توانایی‌های ذهنی، شخصیتی، پشتکار و عوامل عاطفی درنظر بگیرد. وقتی قرار است شغلی را انتخاب کنیم، ابتدا باید به توانایی‌های هوشی خود که برای پشت‌سر گذاشتن کنکور و خواندن درس‌ها لازم است، توجه کنیم. نباید بچه‌ها را از نظر توانایی ذهنی محدود دید مگر آن‌که پایه‌های تحصیلی ضعیف باشد و نتوانند آن‌ها را برای قبولی در رشته موردنظر ارتقا دهند.

 

باید به اقتضای شخصیتی و عاطفی شغل توجه کرد و با جمع‌آوری اطلاعات یا مراجعه به افرادی که در آن شغل مشغول به کار هستند یا مراجعه به روان‌شناس خبره، ویژگی‌های مربوط به شغل و مشکلات و ویژگی‌های عاطفی لازم برای موفقیت در آن شغل را مورد تحلیل‌ قرار داد و با ویژگی‌ها و شخصیت خود مقایسه کرد.

 

فردی که می‌خواهد مهندس الکترونیک یا دندان‌پزشک یا داروساز یا وکیل‌ شود، باید تا حدی به عوامل شخصیتی که اقتضای هر شغلی است، توجه کند، مثلا حسابدار باید فردی درونگرا و با تمرکز باشد و ارتباط با مردم، نیاز اساسی شغل نیست. پزشکی، روحیه مردمی می‌طلبد. روان‌شناس باید مردم‌دوست باشد و مهارت‌های ارتباطی اجتماعی، ذهن خلاق و تحلیلگر داشته باشد. وکیل باید اجتماعی، صبور و با قدرت استدلال باشد و….

 

 

بازارکار و اقتصاد

بی‌تردید بخش مهمی از انگیزه تمام افراد در انتخاب شغل، کسب درآمد برای تامین زندگی است. جامعه به برخی رشته‌ها نیاز کمتری دارد و بازار کارشان کمتر است. متاسفانه در جامعه ما گروهی از افراد از رونق بازارکار مطلع نیستند و فقط به‌دلیل علاقه یا عنوان یک رشته یا تلفیق این ۲، شغلی را انتخاب می‌کنند و بعد از مدتی که متوجه می‌شوند با توانایی‌هایی که به دست آورده‌اند نمی‌توانند درآمد کسب کنند، تغییر شغل می‌دهند.

 

رویایی بودن به‌خصوص در دوره نوجوانی، باعث انتخاب رشته‌هایی می‌شود که در آینده فرد را در انتخاب شغل دچار بحران و پشیمانی می‌کند. در نظر گرفتن واقعیت‌ها و توجه به نیازهای جامعه قبل از انتخاب رشته‌ تحصیلی، اهمیت زیادی دارد. معمولا جوامع هر ۱۰ سال دچار تغییراتی در میزان نیاز به شغل می‌شوند که باید به این نکته نیز توجه کرد. مثلا در سال‌های ۶۴-۶۳ که کامپیوتر هنوز وارد ایران نشده بود، رشته کامپیوتر به‌طور تخصصی وجود نداشت. بعد از جنگ، نیاز به این رشته بالا رفت و فارغ‌التحصیلان آن در اوج بازار کار بودند.

 

بعد از ۱۱-۱۰ سال، فارغ‌التحصیلان رشته کامپیوتر فراوان شدند و شغل‌های مربوط به آن از رونق افتاد. به‌طور نسبی فرد باید هنگام انتخاب رشته نه‌تنها به ویژگی‌های شخصیتی، ذهنی و عاطفی خود بلکه به بازارکار مربوط به رشته نیز توجه کند و با مشورت با افراد باتجربه که از هر ۲ بعد مطلع هستند، آینده شغلی خوبی برای خود بسازد.

دنیا در اختیار کسانی است که آگاهی دارند

افراد زیادی به رشته خاصی علاقه دارند و از نظر شخصیتی هم مناسب آن هستند ولی توانایی قبول‌شدن در رشته مربوطه را در دانشگاه سراسری ندارند و به همین دلیل رشته دیگری را انتخاب می‌کنند.

 

درحالی‌که می‌توانند در دانشگاه آزاد در منطقه‌ای دور در رشته موردنظر خود تحصیل کنند اما این سختی را به‌خود نمی‌دهند. از نظر روان‌شناسان، این‌که فرد به‌خود سختی بدهد و در رشته موردعلاقه‌اش تحصیل کند، بهتر از این است که تا بعد از چند سال، بهداشت روانی‌اش مختل شود و از نظر معیشتی مشکل پیدا کند. متاسفانه هنوز بیشتر مردم بینش کافی به تحولات دنیا ندارند و به‌صورت تصادفی و احساسی تصمیم‌هایی می‌گیرند که چندان به صلاح نیست. دنیا در اختیار کسانی است که آگاهی و قدرت پیش‌بینی دارند و گذران مراحل سنی و آینده را درنظر می‌گیرند.

 تناسب شغل و شخصیت ( تیپهای شخصیتی و مشاغل )

چه افرادی با کدام تیپ شخصیتی چه مشاغلی را می توانند انتخاب کنند که با روحیه و توانایی آنان هماهنگ تر باشد.

کدام شغل مناسب شخصیت شماست؟

شاید شما یکی از افرادی باشید که از کارشان راضی نیستید و شغلشان را دوست ندارند. اگر از شما بپرسند که مشکل حقوق دارید یا با همکاران و رئیس خود مشکلی دارید پاسختان منفی است اما میدانید که با وجود حقوق خوبی که میگیرید و همکاران خوبی که دارید ، شغلتان را دوست ندارید و در محیط کار خوشحال نیستید. یا اینکه ثبات کاری ندارید  و مدام کارتان را عوض میکنید ، با دیگران در محیط کار سازگاری ندارید و رغبتی برای انجام کارتان ندارید. شاید هم از جمله افرادی هستید که می گویید از قبل می دانستم این کار را دوست ندارم اما نتوانستم در شغل مورد علاقه ام مشغول به کار شوم و مجبور هستم ادامه دهم که البته در مورد آخر در آینده مطلب می نویسم و به آن می پردازم.

برای اینکه بدانید کدام شغل، مناسب شما است اول باید تیپ شخصیتی خود را بشناسید و بدانید کدام مشاغل در طبقه ی تیپ شخصیتی شما قرار می گیرد. آنچه که واضح است اگر بین شخصیت و شغل شما تناسب وجود داشته باشد بیشترین رضایت را از کارتان خواهید داشت. در ادامه سعی می کنم بطور خلاصهدر مورد تیپهای شخصیتی ، ویژگیها، رفتارها و مشاغل مناسب افراد اطلاعاتی را در اختیارتان قرار دهم.

 

 

تیپهای شخصیتی:

    

دکتر جان هالند (دانشمند و استاد روانشناسی) افراد را بر اساس خصوصیاتشان به 6 تیپ شخصیتی طبقه بندی کرد.

1- تیپ واقعگرا (Realistic)

واقعگرا ها افرادی رُک، سرسخت، مُصر، مادی، خود محور، انعطاف ناپذیر صرفه جو ، اهل عمل و غیر اجتماعی هستند. از فعالیتهایی که لازمه اش ارتباط زیاد با اجتماع است دوری میکنند برای پول، قدرت و مقامم ارزش قائلند. اگر مشکلی در محیط کار به وجود آید برای رفع آن مشکل از روشهای خلاقانه استفاده می کنند.

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ واقعگرا: معمار، طراح و نقشه کش، برقکار، مهندس برق، مهندس معدن، مکانیک، جواهر ساز، جوشکار، تعمیرکار ماشین، هواپیما و … ، کشاورز، مهندس کشاورزی، عینک ساز، سرویسکار، نانوا، آشپز، مبل ساز، چوب بُر، سرپرست فروشگاه، پستچی و …

2- تیپ جستجوگر (Investigative)

جستجو گرها افرادی محقق، علاقه مند به علم، دارای توانایی ریاضی ، فاقد خصوصیات رهبری، تحلیلگر، مستقل، منطقی، خوددار، دقیق، درونگرا، پیچیده، فروتن و غیر محبوب هستند و از فعالیتهای خشن و فعالیتهایی که نیاز به بی پروایی و شجاعت دارند دوری می کنند.

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ جستجوگر: اقتصاد دان، ریاضی دان، آمار دان،فیزیک دان، شیمی دان، زیست شناس، معلم ریاضیات، دندانپزشک، دامپزشک، جغرافی دان،ستاره شناس، روانپزشک، مهندس برق، مهندس راه و ساختمان، پزشک، پرستارحرفه ای، داروساز، زمین شناس، جراح،خلبان، تحلیلگر امور تجاری، قالب ساز، طراح تولید و …

3- تیپ هنری (Artistic)

هنری ها افرادی مبتکر، اهل ابراز کردن، درونگرا، بی نظم، خیالپرداز، آرمان گرا، حساس، مستقل، عاطفی و مبهم هستند برای زیبایی شناسی ارزش قائلند و دارای توانایی در زمینه های موسیقی، بازیگری، نویسندگی و گویندگی هستند

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ هنری: هنرپیشه، مربی تئاتر، گزارشگر، مترجم، معلم زبان، معلم هنر، نویسنده، آرشیتکت، عکاس، ویراستار، منقد، طراح مبلمان، طراح لباس و جواهر، دکوراتور داخلی، مدیر تبلیغات، نویسنده امور فنی، رئیس حسابداری،

4- تیپ اجتماعی ( Social)

اجتماعی ها افرادی صبور، رفیق، سخاوتمند، معاشرتی، امدادگر، اهل همکاری و مبادی آداب هستند. برای فعالیتهای اجتماعی و اخلاقی ارزش قائلند علاقه مند به کمک به دیگران ، دارای توانایی تدریس هستند و خود را فاقد توانایی مکانیکی می دانند.

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ اجتماعی: مدیر هتل، صاحب رستوران، مربی ورزش، مدیر بیمارستان، معلم تاریخ، معلم رانندگی، آرایشگر، جامعه شناس، نماینده فروش بلیط، منشی انجمن، درمانگر توانبخشی، پرستار عمومی، ناظم مدرسه، استاد دانشگاه، افسر پلیس، روان شناس بالینی، ورزشکار حرفه ای، خانه دار.

5-  تیپ متهورانه  (Enterprising)

متهورها افرادی زیاده طلب، ماجراجو، با انرژی، معاشرتی، پر حرف، خوشبین و مطمئن به خود هستند و برای پیشرفت سیاسی و اقتصادی ارزش قائلند . خود را فردی محبوب، دارای توانایی رهبری و فاقد توانایی علمی می پندارند.

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ متهورانه: رئیس بانک، مدیر تولید، مدیر فروش، بازرس بیمه، مسئول مخابرات، گل فروش، مهندس صنایع، خواربار فروش، راننده ی جاده، گوینده ی رادیو وتلویزیون، راهنمای سفر، مهماندار هواپیما، وکیل ، قاضی، سیاستمدار، مدیر شرکت بیمه و …

6- تیپ قراردادی  (Conventional)

قراردادی ها افرادی محتاط، وظیفه شناس، مطیع، منظم، خوددار، صرفه جو، دور اندیش، انعطاف ناپذیر و پیگیر هستند. برای پیشرفت اقتصادی و بازرگانی ارزش قائلند. خود را فردی منظم و دارای توانایی دفتری و حسابداری می دانند.

بعضی از مشاغل مناسب برای تیپ قراردادی: ارزیاب، کارمند حسابداری، منشی، صندوق دار، دفتر دار، کارمند بایگانی، تند نویس، اپراتور ماشین ها، قبض نویس، کارمند رسیدگی به چکها، مسئول قسمت پذیرش، متصدی حقوق و …

اگر شما شناخت خوبی از خصوصیات اخلاقی، توانایی ها و علاقه هایتان داشته باشید می توانید شغل مورد نظرتان را به راحتی انتخاب و دنبال کنید در غیر این صورت با انجام آزمون شغل و شخصیت هالند می توانید تیپ شخصیتی و مشاغل مناسبتان را بشناسید و بدانید بیشتر به کدام شغلها و کمتر به کدامیک علاقه دارید. به نظر من بهتر است که در تمامی مدارس به خصوص در سطح دبیرستان این آزمون انجام شود تا از آزمون و خطا برای یافتن شغل مورد نظر و اتلاف وقت و انرژی در آینده جوانان جلوگیری شود.

 در آخر یک جمله از کنفسیوس:

شغلی که دوست داری را انتخاب کن تا هیچوقت مجبور نباشی حتی یک روز در زندگیت کار کنی.

نحوه کنترل اضطراب در جلسه مصاحبه با توجه به تیپ شخصیتی

وقتی این جمله را می‌شنوید: «لطفاً بنشینید»، یعنی مصاحبه آغاز شده است!

همه مصاحبه‌های شغلی دارای شرایط پراضطرابی نیستند، اما برخی سئوالات و موقعیت‌ها وجود دارند که می‌توانند باعث مضطرب و معذب شدن افراد با تیپ‌های شخصیتی متفاوت شوند. شناخت سئوالات و موقعیت‌هایی که یک تیپ شخصیتی خاص را دچار اضطراب می‌کند، می‌تواند به یک فرد کمک کند تا دریابد چگونه می‌تواند این شرایط را مدیریت نماید و به آن پاسخ درستی دهد.

در این مقاله توصیه‌هایی مختص هر کدام از ارجحیت‌های برونگرایی (E)، درونگرایی (I)، حسّی (S)، شمّی (N)، فکری (T)، احساسی (F)، منظم (J) و نامنظم (P) ارائه نموده‌ایم.(توضیح کامل این عبارات و تست تعیین تیپ شخصیتی شما در بخش روانشناسی شخصیت سایت ارایه شده است.)

افراد با ترجیح برونگرایی (E): یکی از شرایط اضطراب‌آور در یک مصاحبه شغلی برای یک فرد برونگرا مواقعی است که فرد مصاحبه‌کننده سکوت می‌کند یا جملاتش را کوتاه انتخاب می‌نماید. این سکوت و فضای حاکم بر آن، می‌تواند باعث تشویش افراد برونگرا شده و آن‌ها را به فکر وادارد: «چه مشکلی پیش آمده است؟»، «فکر نمی‌کنم از من خوشش آمده باشد».

در نتیجه، یک واکنش رایج از سوی افراد برونگرا این است که برای شکستن سکوت، شروع به صحبت کردن بیش از حد معمول می‌کنند که صرفاً اوضاع را بدتر می‌کند. اگر شما دارای ارجحیت برونگرایی هستید و خودتان را در چنین شرایطی یافتید، کافی است یک نفس عمیق بکشید و به آرامی تا ده بشمرید و به خودتان یادآوری کنید، ممکن است فرد مصاحبه‌کننده صرفاً ارجحیت درونگرایی داشته باشد و مصاحبه قرار است که به خوبی پیش برود.

افراد با ترجیح درونگرایی (I): یک شرایط اضطراب‌آور رایج برای افراد با ارجحیت درونگرایی این است که در شرایط مخالف مورد قبل قرار می‌گیرند: یعنی زمانی که فرد مصاحبه‌کننده بسیار پرحرف است یا چند مصاحبه‌کننده در حال پرسیدن سئوالات متعددی هستند. چنین شرایطی می‌تواند افراد درونگرا را دچار سردرگمی و اضطراب کرده و موجب شود آن‌ها سررشته مطالب را گم کنند یا انسجام فکری خود را از دست بدهند. در چنین مواقعی واکنش معمول افراد درونگرا این است که از روی دستپاچگی جملاتی منقطع و پراکنده را به زبان بیاورند یا کاملاً ساکت شوند که اوضاع را بدتر خواهد کرد.

اگر شما فردی با ارجحیت درونگرایی هستید و در چنین موقعیتی قرار گرفتید، ابتدا سعی کنید چنین پاسخی به فرد یا افراد مصاحبه‌کننده بدهید: «سئوال مهمی پرسیدید، لطفاً به من اجازه بدهید چند لحظه به آن فکر کنم». سپس از فرصت خود استفاده کرده، افکارتان را منسجم کنید و پاسختان را در ذهن مرور کنید. در حالتی که چند مصاحبه‌کننده به طور همزمان سئوالات متعددی می‌پرسند می‌توانید بگویید: «همه اینها سئوالات مهمی است، لطفاً اجازه بدهید ابتدا به سئوال ایشان پاسخ بدهم و سپس به سراغ بقیه سئوالات خواهیم رفت».

افراد با ترجیح حسّی (S): از آن جایی که افراد با ارجحیت حسّی، به طور معمول تمایل دارند بر آن چه واقعی و محسوس است متمرکز باشند، سئوالاتی نظری مانند «شغل ایده‌آل شما چگونه است؟» یا «چه کار می‌کردید اگر…؟ » (و پس از آن ذکر موقعیتی که فرد تا به حال با آن مواجه نشده است)، اغلب برای آن‌ها مطلوب نبوده و می‌تواند آن‌ها را کاملاً دچار اضطراب و سردرگمی نماید.

اولین چیزی که پس از شنیدن این سئوالات به ذهن یک فرد با ارجحیت حسّی خطور می‌کند این است که «چرا آن‌ها از من در مورد چیزهایی سئوال می‌پرسند که واقعی نیستند؟»، اما افراد با ارجحیت حسّی می‌توانند از تمرکز عملیشان برای یافتن یک پاسخ صریح برای چنین سئوالاتی استفاده کنند. در خصوص سئوال شغل ایده‌آل، ابتدا از «منطقه امن» خود شروع کنید که همان حوزه شناخته‌های شماست. این به معنی توصیف ویژگیهای مشاغل و فعالیت‌هایی است که در گذشته از انجام آن‌ها لذت برده‌اید یا مهارت‌هایی است که در آن مشاغل به کار گرفته‌اید.

در گام بعد به «حوزه ناشناخته‌ها» وارد شوید و شروع به برشمردن ویژگی‌ها و مهارت‌هایی کنید که تا به حال آن‌ها را تجربه نکرده‌اید اما دلتان می‌خواهد که تجربه کنید. در مورد «سئوال چه کار می‌کردید اگر…» که مربوط به شرایطی است که تا به حال در آن قرار نگرفته‌اید، مجدداً از حوزه شناخته‌ها شروع کنید و یک موقعیت مشابه که در آن قرار گرفته‌اید و رفتاری که در آن موقعیت انجام داده‌اید را ذکر نمایید. مثلاً اگر سئوال در مورد این باشد که چگونه با یک همکار که از دست شما عصبانی است برخورد می‌کنید، می‌توانید پاسخ خود را با زمانی در گذشته مرتبط کنید که همکلاسی یا دوستی داشتید که از دست شما عصبانی بود و بعد به توصیف رفتارتان در آن موقعیت بپردازید.

افراد با ترجیح شمّی (N): از آن جایی که افراد با ارجحیت شمّی به طور معمول بر مفاهیم و ایده‌ها متمرکزند، سئوالاتی که بر جزئیات تأکید دارند مانند «می‌توانید به طور دقیق در مورد سوابق کاریتان توضیح بدهید؟» یا «می‌توانید برای من توصیف کنید چه مراحلی را طی کردید تا رشته روانشناسی را برای ادامه تحصیل در دانشگاه انتخاب کنید؟» معمولاً برای آن‌ها خوشایند نبوده و می‌تواند آزاردهنده و اضطراب‌آور باشد.

اولین چیزی که پس از شنیدن این سئوالات به ذهن یک فرد با ارجحیت شمّی خطور می‌کند این است که «چرا آن‌ها تا این حد دنبال جزئیات هستند؟»، اما افراد با ارجحیت شمّی می‌توانند تمرکز خلاقانه‌شان را برای یافتن یک راه خلاق به منظور پاسخ به این نوع سئوالات بکار ببرند. برای پاسخ به سئوال سوابق کاری، از «منطقه امن» خود شروع کنید که همان تصویر بزرگ است. یعنی یک تصویر کلی از سوابق کاریتان ارائه بدهید، مثلاً: «من مشاغل جالبی داشتم، از ناجی غریق استخر گرفته تا محقق آزمایشگاهی و همه آن‌ها دارای یک پی‌رنگ مشترک بودند و آن حل مسأله است». این تصویر کلی به شما زمینه‌ای می‌دهد تا بتوانید در مرحله بعد دقیق‌تر صحبت کنید و مشاغل خودتان را یک به یک برشمرید.

از همین راهبرد می‌توان برای پاسخ به سئوال «توصیف مراحل» نیز استفاده کرد. یعنی باز هم از تصویر کلی شروع کنید، مثلاً: «من همیشه به انسان‌ها و شناخت عواملی که شخصیت آن‌ها را شکل می‌دهد علاقمند بودم» و سپس شروع به ذکر مراحلی کنید که منجر به تصمیم شما برای انتخاب رشته تحصیلی روانشناسی شد.

افراد با ترجیح فکری (T): به خاطر این که افراد با ارجحیت فکری تمایل دارند با هر موقعیتی به صورت عینی و منطقی برخورد کنند، سئوالات شخصی نظیر «خاطره مورد علاقه شما از دوران کودکی چیست؟» یا «شما در بیرون از محل کار چگونه آدمی هستید؟» معمولاً برای آن‌ها خوشایند نبوده و ممکن است موجب آزردگی خاطر و مضطرب شدن آن‌ها شود.

اولین فکری که در این مواقع به ذهن این افراد می‌رسد آن است که «چرا ما داریم در مورد مسائل شخصی صحبت می‌کنیم؟» اما این زمان خوبی است که یک فرد با ارجحیت فکری از سبک کسب و کاری و تحلیلی خود برای یافتن پاسخ این سئوالات استفاده کند.

برای پاسخ به سئوال خاطره مورد علاقه، ابتدا یک خاطره را در ذهن مشخص کنید، سپس یکی از مهارت‌هایی که آن خاطره را به محیط کار پیوند می‌زند پررنگ کنید و پاسختان را حول آن شکل بدهید. مثلاً، فرض کنیم شما برای یک موقعیت شغلی که مستلزم انجام کارهای تحقیقاتی است، در جلسه مصاحبه حضور یافته‌اید. در پاسخ به چنین سئوالی می توانید بگویید: «خاطره مورد علاقه من از دوران کودکی، رفتن به کنار دریا همراه با خانواده‌ام است. من ساعت‌های زیادی را صرف گشت و گذار در ساحل دریا، جمع‌ کردن گوش‌ماهی‌ها، جستجو در میان صخره‌های ساحلی و یافتن جانوران دریایی در میان ماسه‌ها می‌کردم. حدس می‌زنم من همیشه علاقه داشتم که یک محقق باشم».

برای پاسخ به این سئوال که چگونه فردی هستید، ابتدا به توصیف نقشی که در روابط دوستی و خانوادگی خود ایفا می‌کنید بپردازید و سپس بین آن نقش و شغلتان ارتباط برقرار کنید. مثلاً می‌توانید بگویید: «من به خانواده‌ام نزدیک هستم و از سپری کردن اوقاتم با آن‌ها لذت می‌برم. در خانواده مرا به عنوان حلال مسأله می‌شناسند، زیرا همیشه بقیه اعضای خانواده مسائلشان را با من مطرح می‌کنند و من اغلب راهی را برای حل مسأله‌شان می‌یابم. این همان چیزی است که دوست دارم در محیط کارم نیز انجام دهم». می‌بینید چطور می‌توانید پاسختان را با ارجحیت فکری خود مرتبط کنید؟

افراد با ترجیح احساسی (F): از آن جایی که افراد با ارجحیت احساسی تمایل دارند که از یک رویکرد بین فردی برای مواجه شدن با موقعیت‌ها استفاده کنند، مصاحبه‌هایی که فضای آن‌ها جدی و کسب و کاری است و در آنها سئوالاتی از این جنس پرسیده می‌شود: «من مطمئن نیستم که شما فرد مناسبی برای این شغل باشید، چگونه می‌توانید مرا متقاعد کنید که استخدامتان کنم؟» یا مصاحبه‌هایی که در آن‌ها سلسله مراتب اداری حاکم و فضاها غیرشخصی است، معمولاً برای آن‌ها مطلوب نبوده و ممکن است منجر به نارضایتی و مضطرب شدن آن‌ها شود. در این مواقع اولین فکری که اغلب به ذهن این افراد خطور می‌کند این است که «چرا آن فرد نمی‌تواند با من دوستانه برخورد کند؟».

در چنین شرایطی، افراد با ارجحیت احساسی باید به خود یادآوری کنند که سبک جدی فرد مصاحبه‌کننده لزوماً به این معنی نیست که اشتباهی از آن‌ها سر زده یا فرد مصاحبه‌کننده با آن‌ها مشکل دارد، بلکه به احتمال زیاد فرد مصاحبه‌کننده صرفاً بر انجام وظیفه‌ای که به وی محول شده، متمرکز است. این موقعیت‌ها فرصت خوبی فراهم می‌کند که افراد با ارجحیت احساسی از سبک گرم و راحت خود برای ارائه اطلاعاتی که فرد مصاحبه‌کننده به دنبال آن است استفاده کنند و این به معنی یک پاسخ مستقیم است. برای پاسخ به سئوال «من را متقاعد کنید»، سعی کنید آن را به چشم یک چالش برای به زیر سئوال بردن توانایی‌هایتان نبینید و در عوض سعی کنید این سئوال جایگزین را از خودتان بپرسید که «من چطور می‌توانم به شما کمک کنم؟» مثلاً، می‌توانید اینگونه پاسخ بدهید: «من مهارت‌های گوناگونی دارم که فکر می‌کنم واقعاً می‌تواند برای شما و گروهتان مفید واقع شود. اولین آن، مهارت… است و الی آخر». بازسازی یک شرایط منطقی با سبک احساسی خودتان، می‌تواند اضطراب شما را کم کرده و به شما کمک کند که در طول مصاحبه آرام و متمرکز باقی بمانید.



افراد با ترجیح منظم (J): افراد با ارجحیت منظم اغلب شرایط و وظایفی را می‌پسندند که از پیش تعیین شده و ساختار یافته باشد. این در مورد مصاحبه هم صادق است، به همین علت این افراد اغلب تمایل دارند از برنامه مصاحبه مطلع باشند، مصاحبه سر وقت شروع شود و به گونه‌ای منظم پیش برود. در نتیجه، وقتی یک مصاحبه بر طبق برنامه پیش نمی‌رود، مصاحبه‌کننده دیر می‌آید یا در حین مصاحبه پراکنده صحبت می‌کند (توصیفی که افراد با ارجحیت منظم دارند)، ممکن است افراد با ارجحیت منظم معذب شده و دچار اضطراب شوند.

در برخی مواقع، یک مصاحبه‌کننده یا مصاحبه بی‌نظم می‌تواند تصویری اجمالی از چیزهایی که بعداً در آن موقعیت شغلی با آن مواجه می‌شویم ارائه کند، اما برخی اوقات این بی‌نظمی ممکن است صرفاً به این دلیل ایجاد شده باشد که مصاحبه‌کننده سرش شلوغ بوده یا تازه از مرخصی برگشته، یا وظایف سازمانیش با برنامه مصاحبه تداخل داشته است. شاید نتوانید در آن لحظه علت بی‌نظمی را دریابید، اما کاری که می‌توانید انجام دهید، «سازمان‌دهی مجدد» و استفاده از یک برنامه یا نقشه جدید برای انسجام بخشیدن به خودتان است.

این می‌تواند با گفتن جملات ساده‌ای مثل این به خودتان صورت پذیرد: «امروز تا الان هر کسی دیر کرده و حواسش پرت بوده است. من نیاز ندارم الان به این قضیه بپردازم، اما وقتی به خانه برسم قصد دارم چند سئوال در این رابطه از خودم بپرسم. به این صورت می‌توانم بفهمم آیا این بی‌نظمی روال حاکم بر اینجاست یا صرفاً به صورت موردی اتفاق افتاده است؟»

اگر شما با مصاحبه‌کننده‌ای مواجه هستید که مدام حرفش را از یک موضوع به موضوع دیگر تغییر می‌دهد، می‌توانید با گفتن چنین جملاتی ساختاری نسبی به مصاحبه ببخشید: «بنظرم موضوعات زیادی وجود دارند که ما نیاز داریم در موردشان صحبت کنیم. شما ترجیح می‌دهید که ابتدا از کدام موضوع شروع کنیم؟» افزودن اندکی از ویژگی‌های نظم‌بخشی خودتان به فضای مصاحبه، می‌تواند به شما کمک کند که به خوبی راهتان را در ادامه مصاحبه بیابید.

افراد با ترجیح نامنظم (P): افراد با ارجحیت نامنظم معمولاً تمایل دارند در موقعیت‌هایی قرار بگیرند که آن‌ها را محدود نکند و انعطاف‌پذیر باشند. بنابراین این افراد مصاحبه‌هایی را ترجیح می‌دهند که در آن موضوع صحبت مدام عوض می‌شود و در مواقعی بیشتر احساس راحتی می‌کنند که برنامه زمانی مصاحبه منعطف باشد. در موقعیت‌هایی که فرآیند مصاحبه دارای ساختار منظم است، بر روی رعایت برنامه زمانی بسیار تأکید می‌شود و مصاحبه‌کننده سختگیر است (توصیفی که افراد با ارجحیت نامنظم دارند)، آن‌ها احساس محدودیت، فشار و اضطراب می‌کنند و این تأثیر خوبی بر روی افراد با ارجحیت نامنظم ندارد.

برخی مواقع یک مصاحبه با نظم بالا و ساختار دقیق نشان‌دهنده شرایطی است که بعداً در آن موقعیت شغلی انتظارتان را می‌کشد، اما برخی مواقع ممکن است این صرفاً نشان دهنده نظم معمول یک مصاحبه یا وقت‌شناس بودن فرد مصاحبه‌کننده باشد. این بار نیز ممکن است شما در آن لحظه متوجه نشوید که علت این نظم چیست، اما کاری که می‌توانید انجام دهید این است که از سبک انعطاف‌پذیر خودتان برای همراه شدن با اتفاقات استفاده کنید و ببینید اوضاع چطور پیش می‌رود. می‌توانید به خودتان بگویید: «این سبکی نیست که من دوست دارم مطابق آن کار کنم، اما می‌توانم بعداً از این سر درآورم که آیا این نظم و انضباط شیوه حاکم بر اینجاست یا صرفاً برای این مصاحبه و روز خاص چنین نظمی برقرار شده است؟».

اگر می‌خواهید در حین مصاحبه کمی از موضوع خارج شوید، می‌توانید صحبت خود را اینگونه شروع کنید: «مواردی وجود دارند که تصور می‌کنم کمی خارج از موضوع باشند اما بنظرم با این موقعیت شغلی در ارتباط هستند. آیا امکان آن وجود دارد که الان راجع به آن‌ موارد صحبت کنیم؟» ایجاد کمی انعطاف در برنامه زمانی مصاحبه، این فضا را به شما خواهد داد که بتوانید در مواقعی خارج از موضوع نیز صحبت کنید.

و اما در نهایت مواقعی وجود دارند که علیرغم آن که بهترین تلاشمان را انجام می‌دهیم تا اضطرابمان را در حین مصاحبه شغلی مدیریت کنیم، باز هم احساس می‌کنیم که در این امر موفق نیستیم. یکی از اولین نشانه‌ها که می‌تواند دلیلی بر این باشد که ما در حین مصاحبه در دام اضطراب افتاده‌ایم، آن است که ما شروع به بزرگ‌نمایی در مورد بخش محبوب شخصیتمان یعنی کارکرد غالب (Dominant function) خودمان می‌کنیم. تیپ‌های شخصیتی مختلف کارکردهای غالب متفاوتی دارند، به همین علت هر تیپی به شیوه خاص خودش دچار اضطراب می‌شود.

شما می‌توانید از جدول زیر کارکرد غالب تیپ خود را بیابید و بعد ویژگی‌های بارز خودتان را در حالتی که دچار اضطراب نیستید و حالتی که اضطراب بر شما غلبه کرده است، با یکدیگر مقایسه کنید. 
تیپ شخصیتی کارکرد غالب ویژگی‌های بارز در شرایط عادی ویژگی‌های بارز در شرایط اضطراب
ISTJ وISFJ حسّی (S) دقیق، صریح و حواس جمع وسواسی در مورد جزئیات و موارد خاص
INTJ وINFJ شمّی (N) تولید الگوها و احتمالات در درون غرق شدن در میان الگوها، احتمالات و ارتباط بین آن‌ها
ISTP وINTP فکری (T) رسیدن به چارچوب‌های منطقی در درون کلنجار رفتن با خود برای یافتن نتایج منطقی
ISFP وINFP احساسی (F) هدایت شده با ارزش‌های عمیق درونی تحلیل بیش از حد احساسات و ارزش‌ها در درون
ESTP وESFP حسّی (S) تجربه حال و حضور در لحظه پرش از یک عمل به عمل دیگر بدون رسیدن به نتیجه
ENFP وENTP شمّی (N) طوفان فکری و دیدن احتمالات جدید پرش از یک ایده به ایده‌ای دیگر بدون رسیدن به نتیجه
ESTJ وENTJ فکری (T) ایجاد یک نظم منطقی برای دنیای پیرامون خود کنترل بیش از حد موقعیت‌ها و افراد
ESFJ وENFJ احساسی (F) هماهنگی و حمایت از دیگران تمرکز بیش از حد بر هماهنگی و تلاش برای خشنود کردن دیگران
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
وقتی که علائم هشداردهنده را بشناسید، می‌توانید مراقب باشید تا قبل از این که اضطراب کاملاً بر شما غلبه پیدا کند، خودتان را از دام اضطراب رها کنید. برخی مواقع تنها کاری که برای رهایی از دام اضطراب لازم است انجام دهید این است که وقتی در حال بزرگ‌نمایی در مورد کارکرد غالب خود هستید، اندکی درنگ کنید و از خودتان بپرسید: «صبر کن، من الان چرا دارم این کار را انجام می‌دهم؟»

5 توصیه برای یافتن شغلی متناسب با شخصیت تان

یا می دانید چه چیزی به شما انگیزه زیادی می دهد؟ آیا می دانید چه کاری متناسب با شخصیت شماست؟ شغل مناسب شخصیت شما چیست؟ اگر جواب این سوالات را نمی دانید، نگران نباشید! طبق تحقیقات صورت گرفته درصد زیادی از مردم جهان پاسخ این سوالات را نمی دانند.

برای رسیدن به این جوابها، توصیه هایی را به شما می کنیم که می تواند کمک کننده و مفید باشد :

  • ببینید چه چیزی به شما انگیزه واقعی می دهد.
می توانید به سرگرمی هایی که به شما انرژی می دهد، فکر کنید؟ این می تواند چیزی باشد که از کودکی عاشق انجام دادنش بودید. این می تواند برای دیگران یک وظیفه باشد ولی برای شما یک سرگرمی. این می تواند مسافرت، نقاشی، اختراع، نوشتن، کمک کردن و یا چیز دیگری باشد.

حالا به شغل های مختلفی که وظایف یکسان یا مشابهی دارند، فکر کنید. این می تواند شغلی باشد که دوست دارید حتی بدون دستمزد آن را انجام دهید. شما عاشق آن هستید چون با شخصیت، علایق و تمایلات شما تناسب دارد و فقط آن را برای پرداخت هزینه های زندگی تان انجام نمی دهید.
  • استعدادهایتان را کشف کنید.
اغلب ما عاشق انجام کاری هستیم که هیچ استعدادی در آن نداریم. واضح است که این شغل برای شما بهترین نیست. مناسب ترین شغل برای شما شغلی است که علاوه بر شخصیت و علاقه، با مهارت ها و استعدادهای ذاتی تان تناسب داشته باشد.
 
  • از دیگران بپرسید.
گاهی دیگران در خصوص اینکه ما در چه کاری بهترین هستیم، قضاوت بهتری دارند. اگر نمی توانید کسی را در اطرافیان پیدا کنید که شما را خوب بشناسد، می توانید از یک مربی یا مشاور کمک بگیرید. به کمک او استعدادهای ذاتی تان را کشف کنید تا بتوانید بهترین مسیر شغلی را برای خود ترسیم کنید.
 
  • از یک ابزار شخصیت شناسی مناسب و معتبر استفاده کنید.
منابع مختلفی برای یافتن یک تست جامع و معتبر شخصیت شناسی وجود دارد. ما به شما استفاده از تست شخصیت شناسی MBTI را پیشنهاد می کنیم. پس از استفاده از تست و تعیین تیپ شخصیتی خود، می توانید به کمک راهنماهای برنامه ریزی مسیر شغلی، مناسب ترین مشاغل برای خودتان را پیدا کنید.
 
  • امتحان کنید.
راه دیگر برای یافتن شغل مناسب شخصیت تان، انجام کارآموزی یا کار موقت در شغل مورد نظر است. دوره های کاری موقت خیلی سخت و طولانی نیستند و شما هیچ تعهد خاص و زیادی در قبال شرکت مورد نظر ندارید. در طول کارآموزی یا کار موقت، سعی کنید از وقت تان به درستی استفاده کنید و با کار و محیط کارتان درگیر شوید تا بتوانید به شناخت خوبی برسید. در طی این دوره می توانید به شناخت خوبی از شرکت یا  سازمان مورد نظر نیز برسید. اگر کارفرما کارتان را بپسندد، به احتمال زیاد به شما پیشنهاد کار دائم خواهد داد!